به گزارش خبرگزاری حیات، آیت ا... سید محمدجواد علوی بروجردی نواده مرجع والا مقام آیت ا... العظمی حاج آقا حسین طباطبایی بروجردی و از بازماندگان ِآن بزرگ در دوران معاصر به شمار می رود. وی در گفت و شنود پیش روی و به مناسبت سالروز ارتحال نیای معظم خویش، به نکاتی در باب پیشینه و عمق ارتباط آیت ا... بروجردی و امام خمینی (ره) اشاره کرده است که قطعاً پژوهندگان تاریخ معاصر را به کار خواهد آمد.**طبق اسناد و مدارک تاریخی متقن، حضرت امام در دعوت از آیت ا... العظمی بروجردی برای استقرار در شهر قم، نقشی فعال داشتند. از دیدگاه جنابعالی، علت اصرار ایشان بر این امر چه بود؟مرحوم امام(رضوان ا... علیه) می‌خواستند جایگاه حوزه علمیه قم تعالی و تثبیت پیدا کند و پایگاه و شأن مرجعیت تقویت شود، زیرا جریانات چپ، به‌خصوص حزب توده به‌شدت فعال بودند و روشنفکران و دانشجویان را در ابعاد گسترده‌ای جذب می‌کردند و لذا خط شوروی به دلیل زمینه مساعدی که حزب توده به وجود آورده بود و نیز به علت جایگاه ضعیف شاه، واقعاً جدی بود و هر لحظه امکان داشت بلایی را که به سر عراق و افغانستان آوردند، به سر ایران هم بیاورند. به همین دلیل وجود یک حوزه علمیه قدرتمند، ضرورتِ حیاتی داشت و این میسر نمی‌شد مگر اینکه یک مرجعیت دینی قوی در رأس آن قرار می‌گرفت. امام این خطر را به‌خوبی و به‌درستی متوجه شده بودند و لذا در طول دو ماه اقامت مرحوم آیت‌ا... بروجردی در بیمارستان فیروزآبادی، با کمک آیت‌ا... بهبهانی نهایت تلاش را کردند که ایشان را به قم بیاورند و موفق هم شدند. برنامه ورود ایشان به قم را خود امام به عهده گرفتند.**پس از اقامت آیت‌ا... بروجردی در قم رابطه ایشان و امام چگونه بود؟ این ارتباط چه سیری را پیمود؟مرحوم امام، نزد آیت‌ا... بروجردی شأن و مرتبت بسیار بالایی داشتند. آیت‌ا... بروجردی پس از اقامت در قم، تدریس را شروع کردند. امام هم خود در درس‌های ایشان شرکت می‌کردند و هم دیگران را به این امر تشویق و ترغیب می‌کردند و مطالب درس‌ها را هم تقریر می‌کردند که مؤسسه نشر آثار امام آنها را چاپ کرده است. امام معتقد بودند آیت‌ا... بروجردی مانند شیخ طوسی هستند. به نظر من بسیاری از مبانی امام در فقه و اصول، از جمله نظریه ولایت فقیه، تحت تأثیر آرا و نظریات آیت‌ا... بروجردی است. امام برای ارتقای جایگاه اجتماعی آیت‌ا... بروجردی فوق‌العاده تلاش کردند و ایشان هم در مواقعی که در قم نبودند، اداره امور را به امام می‌سپردند و حتی مهر خود را در اختیارشان قرار می‌دادند و چنین رابطه صمیمی و نزدیکی بین آنها برقرار بود.**یکی از فرازهای مهم زندگی آیت‌ا... بروجردی،نوع تعامل ایشان با رژیم پهلوی است. تحلیل شما از این رابطه چیست؟مرحوم آیت‌ا... بروجردی نه‌تنها با شاه رفاقتی نداشتند، بلکه گاهی به او تعرض هم می‌کردند. مثلاً مجلس، قانون اصلاحات ارضی را تصویب کرد و مراحل قانونی آن هم طی شد، ولی ایشان به عنوان مرجع تقلید جلوی آن را گرفتند. شاه در کتاب «مأموریت برای وطنم» می‌نویسد: همه کارها در مورد اصلاحات ارضی انجام شد، اما یک مقام غیر مسئول ـ که منظورش آیت‌ا... بروجردی است ـ جلوی آن را گرفت! البته مرحوم آیت‌ا... بروجردی اهل تندروی نبودند و فقط شاه را تهدید می‌کردند که از قم یا ایران می‌روند. چند بار هم می‌خواستند این کار را بکنند که مردم مانع شدند.**به نظر شما سهم آیت‌ا... بروجردی در ایجاد زمینه برای پیدایش انقلاب اسلامی و حتی پیروزی آن تا چه حد است؟نخستین و مهم‌‌ترین کاری که ایشان پس از به عهده گرفتن ریاست حوزه علمیه قم انجام دادند، تقویت تبلیغ و تربیت مبلّغ باسواد و کارآمد بود. ایشان مقرر کردند همه طلاب و حتی اساتید در سه ماه رمضان، محرم و صفر، برای تبلیغ به اقصی نقاط ایران بروند و اگر کسی استنکاف می‌کرد، به‌شدت ناراحت می‌شدند. کسانی را هم که برای تبلیغ تلاش می‌کردند، به‌شدت مورد تشویق قرار می‌دادند. مهم‌تر اینکه افراد موجه حوزه را با اختیارات کامل به نقاط مختلف می‌فرستادند. مثلاً شهید آیت‌ا... صدوقی را به یزد فرستادند و اگر کسی برای دادن وجوهات نزد ایشان می‌آمد، بلافاصله او را به آیت‌ا... صدوقی ارجاع می‌دادند و می‌فرمودند: «وجوهات ما را در شهر خودتان به وکیل ما در آنجا بدهید» حضور امثال شهید آیت‌ا... صدوقی در نقاط مختلف کشور، نشان می‌دهد آیت‌ا... بروجردی یک برنامه کلان و دراز مدت را در ذهن داشتند و همگان می‌دانند حضور علما و روحانیون بزرگ در استان‌های مختلف تأثیر به‌سزایی در به ثمر رسیدن انقلاب اسلامی داشت. نکته تأثیرگذار دیگر این بود که ایشان کسانی را که به نگارش و چاپ مقالات و کتاب‌های اسلامی دقیق و صحیح می‌پرداختند فوق‌العاده تشویق می‌کردند، از جمله آیات عظام نوری همدانی، مکارم شیرازی، سبحانی و بزرگانی را که با مجله «مکتب اسلام» همکاری می‌کردند. از همه مهم‌تر تقویت حوزه علمیه قم بود که امکان تربیت کادر مجربی را که بعدها به امام در به ثمر رسیدن انقلاب و نیز اداره کشور کمک کردند، فراهم ساخت. بی‌تردید امام بدون همراهی و یاری یاران صدیق خود که همگی دست‌پرورده حوزه‌های علمیه قوی بودند، نمی‌توانستند انقلاب را به ثمر برسانند. آیت‌ا... بروجردی با پرهیز از تنش و رویارویی مستقیم با رژیم و با نهایت عقلانیت، صبر و حوصله کارها را پیش می‌بردند و از افراط و تفریط در کارها اجتناب می‌کردند. همین آرامش و صبر به ایشان قدرت بالایی داده بودند که می‌توانستند سر بزنگاه مانع اقدامات ضد دینی و مخرب رژیم شوند.تلاش بی‌وقفه آیت‌ا... بروجردی در تقویت حوزه و تربیت کادر فنی مجرب و استقرار آنها در شهرهای مختلف، مهم‌ترین زمینه‌ساز انقلاب اسلامی بود. قابل ذکر است حوزه در هنگام رحلت ایشان بیش از 7 هزار طلبه داشت که دوسوم آنها مبلّغ و بقیه طلاب مبتدی بودند. **اشاره‌ای هم به نظریه ولایت فقیه از نگاه آیت‌ا... بروجردی داشته باشید و بفرمایید آیا به نظر ایشان در دوره غیبت می‌توان حکومت اسلامی تشکیل داد؟ ایشان معتقد بودند ولایت فقیه در بین فقهای شیعه امری اثبات شده است و هنگامی که وظایفی به عهده ولی‌فقیه گذاشته می‌شود، بدیهی است باید شرعاً توان و اختیار برای اعمال آن وظایف را هم داشته باشد که همان ولایت فقیه است. من معتقدم امام بعضی از بخش‌های نظریه ولایت فقیه خود را از آیت‌ا... بروجردی گرفتند. مرحوم آیت‌ا... بروجردی ولایت فقیه را ناظر به کل جهان اسلام و حکومت را بخش کوچکی از آن می‌دانستند و می‌فرمودند: «هر چند ولایت فقیه عین ولایت ائمه نیست، اما مستند به آن است و ائمه کار شیعه را در دوران غیبت به دست فقیه داده‌اند». البته نیابت امام در دوران غیبت کبری مثل دوره غیبت صغری خاص نیست، بلکه عام است و نایب عام هم از بین فقها انتخاب می‌شود. منبع:هفته نامه حیات طیبهانتهای پیام/